In 2015 kon de Belgische consument voor het eerst proeven van Coca-Cola life. Het was onze eerste Coca-Cola met zoetstoffen uit stevia. Intussen is de vraag naar steviolglycosiden (van nature aanwezig in de bladeren van de steviaplant) sterk gestegen en telen boeren overal ter wereld stevia. Wij gingen op zoek naar de Keniaanse boer die pionierde met de teelt van deze caloriearme zoetstof van natuurlijke oorsprong.

Toen PureCircle, de marktleider in de productie van zoetstoffen uit stevia, de groene struik introduceerde als een nieuwe bron van inkomsten waren lang niet alle boeren in Kericho weg van het idee. Kericho is de theehoofdstad van Kenia en de meeste boeren gebruiken hun land liever voor theeplantages en om hun eigen familie te voorzien van eten en drinken. Na enkele jaren is de scepsis echter weggevallen. Stevia is erin geslaagd om het leven van de mensen echt te veranderen.  

"Ik hoorde mensen op de radio praten over stevia. Ze zeiden dat het kleine
boeren zoals ik financieel vooruit kon helpen. Dus waarom niet, dacht ik”

Theeboer wordt steviaboer

Een mooi voorbeeld is dat van Charles Langat uit Kericho County. Omdat hij durfde te pionieren, krijgt hij ook wel eens de naam ‘Mr. Stevia’. Toen PureCircle kwam aankloppen, was Langat op zoek naar een nieuwe inkomstenbron voor zijn gezin. Het deed hem out-of-the-box denken. “Ik hoorde mensen op de radio praten over een nieuw gewas, stevia. Ze zeiden dat het kleine boeren zoals ik financieel vooruit kon helpen. Dus waarom niet, dacht ik”, vertelt de vader van drie. “Ik kreeg de eerste zaadjes voor stevia van PureCircle, de organisatie die dit nieuwe gewas introduceerde bij de theeboeren. Nu kan ik zelf de planten kweken. En met succes. Vandaag is stevia de belangrijkste inkomstenbron van Charles Langat. We zochten hem op en toonden hem hoe de zoetstof uit stevia na geneesmiddelen en yoghurt ook zijn weg heeft gevonden in frisdrank.

Dat onze reis naar Kenia leidde, is geen toeval. Stevia groeit het best in hooggelegen gebieden met een subtropisch klimaat, zoals het land van Charles. De plant heeft bovendien maar weinig vocht nodig en je kan na drie maanden al de eerste bladeren oogsten. Mr. Stevia maakt de rekening van zijn plan om een steviaplantage op poten te zetten. “Het potentieel van stevia is enorm”, zegt hij. “Geen ander gewas heeft zoveel financieel voordeel opgeleverd.” Hij verdient nu meer dan 10.000 Keniaanse shilling met zijn plantage, terwijl hij vroeger met moeite 6.000 Keniaanse shilling bij elkaar kon sprokkelen.  

Pionier wordt evangelist

Het zijn cijfers die tot de verbeelding spreken in Kenia. Veel boeren zijn benieuwd naar het geheim van het succes dat Charles Langat boekt. Maandenlang sprong hij op zijn motorfiets om andere boeren de voordelen van stevia uit de doeken te doen. Inmiddels leidt hij hen rondt op zijn plantage. “Het was tamelijk vermoeiend om vijf uur onderweg te zijn. Daarom focus ik mij nu op mijn eigen plantage en nodig ik boeren uit om te laten zien hoe ik het doe.” Boeren komen van heinde en verre om meer te leren over stevia. Hij helpt hen in het verbouwen van de plant en hoopt zo in te spelen op de grote mondiale vraag naar stevia. En dat gaat verder dan enkel het planten of oogsten. “Ik leer de boeren ook hoe zij voor hun dieren kunnen zorgen en hoe zij de mest kunnen gebruiken voor hun plantage”, aldus Charles.

Boeren komen van heinde en verre om meer te leren over stevia. CharlesLangat hoopt zo in te spelen op de grote mondiale vraag naar stevia.


Andere voordelen van de stevia plant

Charles vertelt ons ook hoe hij zijn planten zonder heksentoeren gezond houdt. De zoete bladeren van stevia lijken een natuurlijk verdedigingsmechanisme te hebben tegen bladluizen en andere insecten. “Misschien is dat ook waarom sprinkhanen de steviaplanten vermijden”, zegt Charles. Ook daarom is stevia een populaire keuze voor boeren in Kericho. Behalve rendabele planten, zoeken zij gewassen die kunnen weerstaan aan insecten en aan andere nadelige gevolgen voor de landbouw, zoals de klimaatverandering. Charles hoopt dat investeerders voor de steviamarkt kiezen en helpen waarde toe te voegen aan het gewas. Daarmee zijn zowel de lokale boeren als de Keniaanse economie geholpen.